De florissante betekenis achter floreren

Ah, floreren. Zijn letterlijke betekenis: ‘tot volle ontplooiing komen’ of ‘een bloeiperiode doormaken’. Het dorpje is gefloreerd tot een prachtig handelscentrum. Ondanks een banentekort, floreert de economie. Het is prachtig metaforische term om vooruitgang aan te duiden. Toch heeft dit woord een lange weg moeten gaan voordat het tot deze betekenis kwam. Voor de wortels van floreren, moeten we helemaal terug naar het oude Romeinse Rijk.

In essentie is floreren namelijk een leenwoord uit het Latijn. De Latijnse taal is een bron voor veel woorden die we tegenwoordig gebruiken. Het werd rond het jaar 0 gesproken in zo’n beetje heel (zuidelijk) Europa, en werd zelfs na de val van het Romeinse Rijk dermate belangrijk geacht dat wetenschappers en geestelijken het gewoon maar bleven gebruiken. Een van de woorden die de oude Romeinen wel eens in de mond namen, was ‘florere’. Diens betekenis? Bloeien!

Leuk feitje: De échte roots van floreren ligt natuurlijk bij de Romeinse godin van de bloemen en de lente: Flora.

Letters en boeken floreren

Toen een van die Latijns-schrijvende wetenschappers of geestelijken het ergens tussen 1450 en 1500 introduceerde aan de Nederlandse taal, was bloeien letterlijk dan ook een van de betekenissen. Maar ook: letters versieren, verluchten. Dat laatste betekent iets als: een tekst of boek aantrekkelijker maken met illustraties. Vroeger floreerde dus niet alleen iets, je kon ook ‘iets’ (in dit geval letters of boeken) floreren. Leuk om te weten: floreren wordt nog steeds hier en daar als synoniem voor letters versieren gebruikt. Bijzonder, hé?

De spelling van floreren heeft de taaltand des tijds koelbloedig weten te doorstaan, maar dit geldt niet voor zijn betekenis. Tegenwoordig kennen we floreren vooral in combinatie met welvarende dorpjes of economieën. De reden hiervoor ligt waarschijnlijk wederom bij Julius Caesar en de zijnen. Floreren had namelijk ook bij de Romeinen al een tweede betekenis: “in aanzien staan”. En lijkt dit niet verdacht veel op hoe floreren nu wordt gebruikt?